Luật ngầm ở showbiz Việt: Những ràng buộc phức tạp

0
248

Khác với lĩnh vực ca nhạc, sân khấu cải lương tồn tại những “nguyên tắc” không phải tự dưng mà có. Đằng sau mỗi chương trình, vở diễn, video cải lương là những ràng buộc hết sức phức tạp.

NSUT Minh Vương-NSND Lệ Thủy là đôi tài danh ăn khách của sân khấu cải lương

NSND Kim Cương từng làm bầu, lèo lái thương hiệu đoàn kịch nói Kim Cương nên bà hiểu rất rõ nội tình những luật ngầm phía sau cánh màn nhung. “Nếu một ngôi sao ca nhạc “xù” sô chỉ vì tấm băng rôn thì bầu sô có thể thay thế ngôi sao tương tự. Còn một nghệ sĩ ngôi sao có vai trong một vở diễn mà “xù” sô thì xem như phải trả vé” – NSND Kim Cương nói.

Thực tế, nhắc đến luật ngầm của nghệ sĩ cải lương và kịch nói thì phải kể tới ê kíp thực hiện các bảng quảng cáo, băng rôn. Anh Long, chuyên in quảng cáo cho các đoàn, kể anh được bầu sô giao việc với nguyên tắc: Những tên tuổi ngôi sao bán được vé phải ưu tiên để trước. “Cụ thể là khoảng 12 nghệ sĩ: Lệ Thủy, Minh Vương, Hoài Linh, Vũ Linh, Kim Tử Long, Thanh Ngân, Vũ Luân, Tú Sương, Trọng Phúc, Thoại Mỹ, Thanh Nam, Kim Tiểu Long. Khi nhận điện thoại của các bầu, có tên các NS này thì tôi biết phải sắp xếp theo đúng thứ tự, nếu không muốn bị chửi, bị đền tiền in ấn và có thể bị chính ngôi sao phiền trách khi gặp mặt” – anh Long cho biết.

Danh hài Hoài Linh-NSUT Vũ Linh: 2 cái tên bán vé của các chương trình đại nhạc hội

Đó chỉ là chuyện đằng sau một tấm poster và băng rôn quảng bá, chưa kể hình ảnh, tên tuổi trên tấm vé hoặc thiệp mời. NSND Ngọc Giàu buồn bã: “Vài năm trở lại đây, sàn diễn cải lương lao đao, người trong nghề không còn xét nét với nhau chuyện hơn thua tài năng trên sân khấu mà thay vào đó là hơn thua những chuyện hậu trường. Luật ngầm ở chỗ nghệ sĩ cải lương có lượng fan riêng. Thời Vũ Linh hát một vở tuồng với 2 cô đào thì dưới khán phòng, 2 phe ẩu đả nhau lúc giải lao. Bầu sô thích vậy để bán được nhiều vé. Ngay cả viết tên trên băng rôn cũng phải làm thành 2 tấm. Mỗi bên để tên một cô đào đứng dưới Vũ Linh”.

Thế giới ngầm ở lĩnh vực video cải lương cũng vậy, tên tuổi và hình ảnh phải to và lớn, nếu không đáp ứng đúng thì NS bỏ sô. “Khi trong số NS đương thời, có người đặt cái tôi của mình lớn hơn lợi ích của tập thể thì không những chẳng mang lại hiệu quả nghệ thuật cho vở diễn mà còn làm tổn hại đến tình nghệ sĩ” – NS Hồng Nga tâm sự.

NSUT Trọng Phúc-Thanh Ngân

Hậu trường sân khấu đã nhiều phen nổi phong ba vì một số nghệ sĩ đòi hỏi phải có luật ngầm trong hoạt động biểu diễn.

“Mâu thuẫn nhất của các ngôi sao là đòi cát sê phải hơn đồng nghiệp. Người tổ chức và bầu sô thường chia tay NS khi họ bị ngôi sao chèn ép, kiểu muốn có tôi thì phải đuổi nghệ sĩ này. Cuối cùng, chính khán giả là người bị thiệt thòi vì phải xem những vở diễn chắp vá diễn viên” – nghệ sĩ Tú Trinh nhận xét.

Thời gian qua, có không ít chuyện nghệ sĩ thay đổi sàn diễn được dư luận quan tâm. Có những trường hợp đi hay ở vì lý do thường tình nhưng cũng có những sự ra đi đã để lại dư âm không lấy gì làm vui. Hậu trường sân khấu cải lương luôn âm ỉ mâu thuẫn của những người làm nghề mà thích sử dụng luật ngầm để triệt hạ nhau.

NSUT Kim Tử Long-Thoại Mỹ

Những lý do khiến nghệ sĩ bỏ hát chỉ vì họ không thỏa mãn cái tôi của bản thân. Trước đây, trên sân khấu Kịch Sài Gòn, mâu thuẫn giữa V.H và K.O cũng đã dẫn đến việc sàn kịch này phải thay vở diễn vào giờ chót. Khi V.H không thuận với K.O thì tấm băng rôn phải được vẽ kích thước đều nhau.

Trên sân khấu một đoàn cải lương, anh kép D. đến giờ diễn đùng đùng bôi gương mặt đã hóa trang chỉ vì nghe MC đọc bảng phân vai tên mình sau một nữ nghệ sĩ có đẳng cấp thấp hơn. NS Kiều Mai Lý kể: “Trường hợp nghệ sĩ V. mới thực sự làm người trong nghề hãi hùng khi nhắc đến tên vì anh nổi tiếng là “kép phá đoàn”. Một lần V. đòi ông bầu tăng lương nhưng yêu sách đó không được thực hiện, vậy là vào suất diễn sau, anh ta chỉ hóa trang nửa mặt dù đang đóng vai Thạch Sanh. Khán giả cười ầm lên, còn ông bầu xanh mặt khi nghe V. giải thích việc hóa trang của mình: “Ông trả tôi nửa lương thì tôi làm tuồng nửa mặt”!

Cô đào M. từng đòi ông bầu tháo ngay tấm băng rôn và đền tiền lương gấp ba mới bước ra sân khấu, cho dù vở diễn đã mở màn được một cảnh. Một nghệ sĩ hài nổi tiếng diễn tại rạp Thủ Đô, dù người bạn diễn đã bước ra sân khấu, MC cũng đã giới thiệu tiết mục của nhóm hài này nhưng vì thương lượng giá cả với nhà tổ chức không xong, cô kêu bạn diễn quay vào trong và thản nhiên ra về, mặc cho khán giả ngơ ngác chẳng hiểu chuyện gì xảy ra.

NSƯT Kim Tiểu Long-Thanh Ngân

“Có hàng trăm chuyện “cơm không lành, canh không ngọt” khác khiến sóng gió ở hậu trường sân khấu cứ nổi lên, như: treo băng rôn tên nghệ sĩ A. sau nghệ sĩ B., in hình trên tờ quảng cáo nhỏ hơn nghệ sĩ C., S…, rồi trang phục, đạo cụ đến câu ca, lời thoại trong vở diễn cũng bị đem ra so bì khi họ có chút hiềm khích với nhau. Luật ngầm của giới nghệ sĩ cải lương còn là sự cấu kết giữa nghệ sĩ ngôi sao với bầu, nhằm triệt hạ đối thủ” – nghệ sĩ Kiều Mai Lý dẫn chứng.

Một dạo, sân khấu cải lương rộ lên chuyện về cô đào Z. và anh kép C. vì hiềm khích cá nhân nên khi ra sân khấu, cô này đã diễn cảnh Võ Tắc Thiên tát vào mặt anh C. đóng vai Tiết Thiệu một cú nảy đom đóm, như để trả thù, khiến khán giả một phen bất ngờ vì “nghệ sĩ diễn quá thật”. Sau cảnh diễn đó, hậu trường sân khấu xảy ra cảnh hỗn chiến giữa họ. Đồng nghiệp ngao ngán, còn khán giả không hiểu vì sao giờ giải lao lại kéo dài, chờ đến mệt mỏi. Tất nhiên sau đó, cô đào yêu cầu bầu phải thay đổi kép thì cô mới tiếp tục diễn, còn không thì rời đoàn. Vụ việc này chính bầu sô giựt dây để kép C. phải đền hợp đồng.

“Nghệ sĩ là những người có sự nhạy cảm cao, dễ tự ái và dễ bị tổn thương nên mọi ứng xử đòi hỏi phải hết sức tế nhị. Khi trong số họ có người đặt cái tôi của mình lớn hơn lợi ích của tập thể thì không những không mang lại hiệu quả nghệ thuật cho vở diễn mà còn làm tổn hại đến tình nghệ sĩ. Không ít nghệ sĩ đã là con rối, tạo nên những luật ngầm tự hại chính mình và nghệ thuật chân chính” – NSND Kim Cương bày tỏ.

Thanh Hiệp

Nghệ sĩ Tú Trinh: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương

Nghệ sĩ Tú Trinh từng bộc bạch rằng bà sống trên phim ảnh theo cuộc đời nhân vật, còn ngoài đời thực thì Tú Trinh là người thật thà, có sao nói vậy.

Nghệ sĩ Tú Trinh là cái tên gắn liền với ký ức tuổi thơ của nhiều thế hệ khán giả. Từ thành thị cho tới nông thôn, cứ mỗi lần loa phát thanh hay chiếc TV màu bật lên, khán giả lại nhận ra đấy là Tú Trinh. Thậm chí, rất nhiều người còn vỗ đùi đen đét nhận ra giọng bà từ những âm sắc đầu tiên.

Được đào tạo bài bản từ Trường quốc gia Âm nhạc và kịch nghệ Sài Gòn, Tú Trinh đắt sô nghề lồng tiếng từ năm 14 tuổi. Phim Hồng Kông, Đài Loan, Ấn Độ, thời đó không đâu thiếu vắng chất giọng oanh vàng diễn cảm của nghệ sĩ Tú Trinh.

Từng là bà mẹ chồng cay nghiệt khiến ai cũng khiếp sợ

Nghệ sĩ Tú Trinh khởi nghiệp từ ngành cải lương Hồ Quảng, khi còn rất trẻ và chuyên được giao phó những vai tỳ nữ trong các vở tuồng của đoàn Đồng Âu Minh Tơ. Thời đó, bà diễn cùng các đào kép chính lừng danh là Bo Bo Hoàng, Bạch Liên, Thanh Thế, Bạch Lê. Sau này, Tú Trinh đi làm lồng tiếng cho phim Ấn Độ – Trung Hoa. Nhờ giọng nói có âm sắc đặc biệt, Tú Trinh dễ dàng tạo được dấu ấn. Tú Trinh còn từng làm xướng ngôn cho đài phát thanh.

Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 1.
Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 2.

Năm 1996, bộ phim truyền hình “gây bão” Người đẹp Tây Đô đã ghi dấu một mốc son khó quên trong sự nghiệp diễn xuất của Tú Trinh qua vai bà mẹ chồng ác nghiệt. Từng cử chỉ, lời nói của bà hội đồng – Tú Trinh đều làm người xem phải khiếp sợ.

Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 3.

Tú Trinh được đông đảo khán giả nhớ đến với lối diễn đặc sắc, ác đến tận cùng. Chỉ mỗi lần bà xuất hiện rồi giương mắt nhìn cô con dâu Bạch Cúc (Việt Trinh) là khán giả lại nổi da gà vì ám ảnh. Nhân vật Tú Trinh có thể đay nghiến con dâu bất cứ lúc nào mà gương mặt vẫn lạnh lùng như mặt nước mùa thu. Cho đến thời điểm hiện tại, vẫn chưa có bà mẹ chồng nào qua nổi bà hội đồng – Tú Trinh về mặt độc ác. Cứ nhắc đến hình ảnh lạnh lùng của bà là các cô gái sắp về nhà chồng lại kháo nhau: Cầu mong mẹ chồng mình đừng như thế.

Nói về vai diễn mẹ chồng khắc nghiệt của mình, Tú Trinh từng bộc bạch rằng bà sống trên phim ảnh theo cuộc đời nhân vật, còn ngoài đời thực thì Tú Trinh là người thật thà, có sao nói vậy.

Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 4.

“Từng trải qua nhiều khoảng thời gian chật vật mưu sinh nên tôi hiểu luật nhân quả trong đời. Mình đừng làm ác, đừng sinh sự, đừng gieo nghiệp với ai. Tôi là con người thích đi làm từ thiện, tôi muốn chia sẻ nỗi khổ đau với những mảnh đời bất hạnh, xấu số. Đừng thấy tôi đóng vai mẹ chồng độc ác trên phim mà nghĩ tôi ngoài đời như thế”.

“Tất cả khả năng diễn xuất của mình, tôi đã đưa lên màn ảnh. Bao nhiêu năm trôi qua, bộ phim Người đẹp Tây Đô và nhân vật mẹ chồng của tôi vẫn được nhắc đến, đó cũng xem như là niềm vui. Bây giờ tôi ít đóng phim, chỉ an hưởng tuổi già bên con cháu. Tôi xem những sóng gió thị phi xưa cũ là điều cần bỏ lại sau lưng để sống thoải mái, không gò bó và ràng buộc”.

Những vết cắt đớn đau và sự trở lại lấy nước mắt của người xem

Nghệ sĩ Tú Trinh từng nhiều lần chia sẻ rằng cô có cuộc hôn nhân không trọn vẹn. Trên màn ảnh cay nghiệt là thế nhưng ngoài đời thực, Tú Trinh cũng chỉ là người phụ nữ yếu mềm. Năm 1979, Tú Trinh kết hôn với nhạc công kèn Cao Phi Long, ông hơn bà 12 tuổi. Tuy nhiên, sống với nhau được 1 thời gian, Tú Trinh – Phi Long quyết định chia tay, đường ai nấy đi. Thời điểm này, con gái của 2 người mới được 15 tháng tuổi. Dù phải chật vật kiếm sống, một mình nuôi con nhưng Tú Trinh không có ý định đi thêm bước nữa. Hiện tại, bà an hưởng tuổi già bên cạnh con cháu.

Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 5.

40 năm gắn bó với nghề diễn, Tú Trinh xem nghệ thuật là một phần máu thịt của mình. Bà sống chết với nó, hạnh phúc thăng hoa nhờ nó và cũng tan vỡ đớn đau vì nó.

Những tưởng sau tháng ngày rời bỏ sân khấu, khán giả chẳng còn được thấy Tú Trinh thì bất ngờ thay, đầu năm 2019 bà trở lại cùng vai diễn người mẹ đáng thương khiến ai cũng xót lòng trong phim Lật mặt: Nhà có khách. Lật mặt: Nhà có khách do Lý Hải làm đạo diễn, Minh Hà làm nhà sản xuất. Phim chiếu ở Việt Nam từ đầu tháng 4/2019 và đang trên đà tấn công các cường quốc như Mỹ – Úc.

Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 6.
Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 7.

Phim bắt đầu chiếu từ 10/5 tại Garden Grove, Beuna Park, San Jose của Cali và 17/5 tại hai tiểu bang Houston, Texas. Còn tại 2 thành phố lớn của Úc là Sydney và Melbourne, phim bắt đầu khởi chiếu từ ngày 15/5.

Chẳng phải lần đầu vào vai một người mẹ nhưng bà mẹ Lê Thị La trong bộ phim lần này lại là vai diễn đặc biệt, có thể nói là “có một không hai” của Tú Trinh. Đây là người mẹ đã khuất nhưng vẫn vương vấn chốn trần gian vì nỗi thương con không dứt. Chính vì yếu tố khó này mà đạo diễn Lý Hải khẳng định chỉ có Tú Trinh mới thể hiện được một nhân vật bà mẹ phức tạp và khác lạ đến thế. Giọng nói đi vào lòng người, kỹ thuật diễn xuất bài bản, nghệ sĩ Tú Trinh đã hoàn thành trọn vẹn vai “người mẹ ma”.
Xem Tú Trinh đóng vai người mẹ đơn thân nuôi con nhỏ, khán giả lại liên tưởng đến hình ảnh bà “lặn lội thân cò” khắp nơi để kiếm tiền lo cho con giống ngoài đời thực. Mỗi lần Tú Trinh xuất hiện là 1 lần người xem vỡ òa, hóa ra trên đời này chẳng có gì thiêng liêng hơn tình mẫu tử. Kể cả khi đã về thế giới bên kia, mẹ vẫn chống lại mệnh trời, ở lại trần gian chăm sóc cậu con ốm đau bệnh tật.

Thương Tú Trinh bao nhiêu thì khán giả lại bồi hồi nhớ về bố mẹ mình bấy nhiêu. Sẽ có ai trong số những người ngồi đây đã lâu chưa gọi điện hỏi thăm bố mẹ? Có ai vì công việc mà quên luôn việc chăm sóc bố mẹ mình? Có ai ở tỉnh lên thành phố rồi bị cuốn theo cơm áo gạo tiền và những cuộc vui bên bạn bè? Có ai vô tâm, lạnh lùng đến mức mẹ ruột bệnh tật hay qua đời mà chẳng hề hay biết không?

Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 8.
Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 9.
Muôn vàn cảm xúc được Tú Trinh đặt để trong nhân vật của mình, để rồi cứ nhìn vào nếp nhăn in hằn và mái tóc bạc phơ của bà, nước mắt người xem cứ tự động chảy!

Nghệ sĩ Tú Trinh - Người mẹ trong ký ức tuổi thơ: Khi trẻ khiến ai cũng khiếp sợ, về già lấy nước mắt triệu người vì quá đáng thương - Ảnh 10.

Dẫu vậy, Tú Trinh một lần nữa thẳng thắn chia sẻ rằng hình ảnh của bà ngoài đời thực và hình ảnh trên phim hoàn toàn khác nhau. Tú Trinh bộc bạch: “Người mẹ trong phim thương con một cách tuyệt đối và sẵn sàng làm bất cứ điều gì vì con. Còn tôi vẫn thương con nhưng đặt ra những quy tắc riêng. Con cháu tôi không được làm sai các quy tắc này. Tôi hy vọng qua vai diễn bi thương của mình, các em các cháu sẽ biết yêu thương gia đình và mẹ của mình hơn. Dù có đi đâu hay làm gì, gia đình vẫn luôn là quan trọng nhất. Mỗi bà mẹ sẽ có cách dạy con riêng biệt, nhưng trên tất cả, tình thương mà mẹ dành cho con thì không thế lực nào làm mất đi hay giảm bớt được”.